Strafrecht en mensenrechten

Recht op verdediging, recht op een eerlijk proces, vrijheid van meningsuiting en vereniging, recht op privacy, verbod op onmenselijke en vernederende behandeling... zijn fundamentele rechten en vrijheden die zijn afgedwongen door jarenlange maatschappelijke strijd. Deze principes staan voortdurend onder druk, zowel in het strafrecht als in het jeugdrecht. In deze materies neemt de regering steeds meer repressieve maatregelen.

PROGRESS Lawyers Network wil het verzet van democratische organisaties tegen deze ontwikkelingen juridisch ondersteunen.

Een maatschappij kan niet zonder beteugeling van de criminaliteit. Maar de repressie van de staat is vooral gericht tegen de straatcriminaliteit en laat de witteboordencriminaliteit grotendeels ongemoeid. Dit justitieel beleid straft voornamelijk de armere bevolkingsgroepen. Als advocaten willen wij een goede verdediging aanbieden, zowel aan dader als aan slachtoffer. In alle stadia van het strafproces willen wij ingaan tegen ongelijke behandeling. In het belang van slachtoffer en dader geven wij de voorkeur aan een beleid dat steunt op herstelgericht overleg, bemiddeling en werkstraf. 

Lees meer...

Het huidige beleid maakt de maatschappij niet veiliger; wij zijn voor minder strafstaat en meer sociale staat. Een toename van het aantal gevangenissen is geen oplossing; de Verenigde Staten hebben een recordaantal gevangenen maar de criminaliteit neemt niet af. Voor een aantal gedetineerden zijn de gevangenissen een leerschool in de misdaad. De verdediging voor de strafuitvoeringsrechtbank is uiterst belangrijk om perspectief te kunnen bieden aan de gedetineerden.

In het jeugdsanctierecht pleiten wij voor het terugschroeven van het uithandengeven (minderjarigen die als volwassenen behandeld worden). We menen ook dat vertegenwoordigers die de specifieke leefwereld van de jongeren kennen, in de jeugdrechtbank moeten worden opgenomen. Wij verzetten ons tegen parallelle justitie en tegen het gebruik van het administratief recht om “overlast” en “asociaal gedrag” te bestraffen met gemeentelijke administratieve sancties (GAS). Deze “lik op stuk”- sancties valle buiten de waarborg van het eerlijk proces en viseren specifiek groepen die de openbare ruimte gebruiken of erop aangewezen zijn.

Het strafrecht evolueert door de war on terror naar een versterking van het politieke strafrecht dat als doel heeft politieke en sociale stromingen die de ongelijkheden in de maatschappij in vraag stellen te criminaliseren. Gevaarlijke nieuwe wetten en bijzondere onderzoekmethoden bedreigen de rechtsstaat en de fundamentele rechten. Duizenden camera’s symboliseren de nieuwe Big Brother-staat: de burger wordt als een potentiële vijand gezien.

Het proces van internationalisering van het strafrecht springt in het oog. 80% van de nieuwe Belgische strafwetgeving vindt zijn oorsprong in beslissingen van de Europese Unie.

Dezelfde fenomenen van repressie, maar ook van verdediging en verzet doen zich overal voor in de wereld. Deze historische veranderingen van het strafrecht vormen een tendens waarvan het gevaar onderschat wordt. De advocaten van het departement strafrecht vestigen de aandacht op deze onrustwekkende ontwikkelingen door middel van publicaties, colloquia en betrokkenheid bij concrete dossiers. Zij engageren zich in internationale verenigingen van democratische juristen en nemen deel aan fact finding missies in het buitenland.

Antwerpen

Raf Jespers |  Zohra Othman |  Jo Dereymaeker |  Bieke Pintelon |  Falke Van der Schueren

Brussel

Jan Fermon |  Joke Callewaert |  Diletta Tatti |  Marie Doutrepont